Kun je kort uitleggen wat reablement betekent in jouw werk?
,,Als coördinator van Het Touwteam ben ik dagelijks met reablement bezig. Het vormt de basis van onze werkwijze. We kijken niet alleen naar wat iemand zelf nog kan of weer kan aanleren met wat hulp, maar zoeken ook altijd naar wederkerigheid. Iemand kan bijvoorbeeld ondersteuning nodig hebben bij het onderhouden van de tuin, maar kan zich tegelijkertijd inzetten als koffiemaatje voor iemand anders. Dat maakt het vragen om hulp makkelijker en zorgt voor een gevoel van eigenwaarde.’’Je volgt momenteel een training over reablement. Hoe heb je dit tot nu toe ervaren?
,,De eerste bijeenkomst stond vooral in het teken van kennismaking en introductie. reablement is op dit moment een belangrijk thema in heel Nederland, dus ik ben vooral benieuwd naar de goede voorbeelden vanuit andere organisaties. Wat me echt is bijgebleven, is de gedachte: ‘Wij betrekken niet de familie of het netwerk, maar de familie betrekt ons.’ Dat is een fundamenteel andere manier van denken en gaf me een nieuw perspectief.’’Heeft reablement een positieve invloed op jouw werk?
,,Absoluut! Ik werk nu vier jaar in de zorg en vanaf dag één heb ik de opdracht gekregen om volgens deze visie te werken. Dat is een groot voordeel, want ik weet eigenlijk niet anders.’’Zijn er situaties waarin reablement niet het gewenste resultaat opleverde?
,,Ja, een uitdaging die we soms tegenkomen, is dat familieleden verwachten dat alle zorg door professionals wordt verleend. Ze zien het niet als een gezamenlijke verantwoordelijkheid, maar als een taak voor de zorgverleners ‘omdat zij ervoor betaald worden’. Het is daarom belangrijk om bij de start van de ondersteuning de verwachtingen goed te bespreken.
Een ander obstakel is vraagverlegenheid: mensen wachten soms te lang met het inschakelen van hulp, waardoor de problemen groter worden dan nodig. Vroegsignalering speelt hierin een grote rol.’’
Vind je dat De Wulverhorst voldoende bezig is met de implementatie van reablement?
,,Ja, ik denk dat we bij De Wulverhorst goed op weg zijn. Op alle afdelingen is er aandacht voor reablement en initiatieven zoals Het Touwteam en de buurtcoördinatoren zijn hier mooie voorbeelden van.’’Wat zou er nog beter kunnen op het gebied van reablement?
,,Reablement vraagt om een cultuuromslag. Het is een andere manier van werken en dat moet je blijven stimuleren totdat het de norm wordt. Dit kost tijd en aandacht, maar gelukkig is die aandacht er volop. Het is belangrijk dat we elkaar als collega’s blijven aanspreken op dit gedachtegoed.’’Hoe draag jij reablement over aan je collega’s?
,,In onze gesprekken blijven we alert op de valkuil om té veel over te nemen van cliënten. We willen graag helpen, maar het is belangrijk om te blijven luisteren naar wat iemand écht nodig heeft. We moeten elkaar hier ook op kunnen aanspreken.Een mooi voorbeeld: We maakten ons zorgen over een oudere dame met een klein sociaal netwerk. Ze zag nauwelijks mensen en we dachten dat ze misschien behoefte had aan een maatje. Toen ik haar hierover sprak, zei ze: ‘Maar meisje, dat hoeft toch helemaal niet. Ik voel me prettig in mijn eentje en heb geen behoefte aan extra gezelschap.’ Dit laat zien hoe belangrijk het is om niet te snel in te vullen voor een cliënt, maar echt te luisteren naar wat hij of zij wil.’’
Reablement
Reablement is een manier van werken waarmee zorgmedewerkers mensen met een zorgvraag helpen hun eigen leven te leiden zoals ze dat zelf willen. Een gedachtegoed waarmee mensen met een zorgvraag hun zelfstandigheid behouden. Zorgmedewerkers nemen niet over wat mensen zelf kunnen, zij helpen mensen te herwinnen wat ze niet meer kunnen. Samen zorgen we voor een oplossing voor dat wat overblijft. Kijk op de website van Reable Nederland voor meer informatie.